ABD ile İran arasında tansiyon yüksekken, taraflar anlaşacak mı yoksa savaşacak mı sorusu gündemde. İranlı diplomatik bir kaynak, ABD’nin İran’dan taleplerini açıkladı. ABD İran’dan neler talep etmiş, İran’ın bakışı ne? O diplomatik kaynaklarla görüşen, CNN TÜRK Ankara Temsilcisi Dicle Canova aktardı.
Ankara diplomasi ile masada çözüm için devrede. Hem ABD hem İran nezdinde girişimler sürüyor. Bugün Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile yapılacak görüşme kritik. Buradan çıkacak sonuca göre neler olabileceği de şekillenebilir.
Dün akşam da Ankara’nın hem İran hem ABD kanadı ile telefon trafiği sürdü. Hakan Fidan ile Arakçi görüşmesine bir ABD’li yetkili de katılabilir mi? Mesela Büyükelçi Tom Barrack… Dün akşamki trafiğin neticesine bağlı ama konuştuğum kaynaklar, “Henüz böyle bir planlama yok” diyor. Tabii gelişmelere göre ihtimaller açık.
İRAN ABD’NİN TALEPLERİNE NE DİYOR?
Geçtiğimiz günlerde Ankara’da bir İranlı diplomatik kaynak ile sohbet etme imkânı bulduk. İran’ın sorunları masada tek tek, dosya dosya ele alma iradesi var mı diye anlamaya çalıştık.
Bu İranlı diplomatik kaynak dedi ki”ABD ile müzakere konusunda biz yıllardır müzakere ediyoruz, şimdi de hazır olduğumuzu söyledik. Ama müzakere eşitler arasında hak, hukuk çerçevesinde gerçekleşmelidir. Kafanıza silah dayayıp ‘Hadi müzakere edelim’ denirse bu artık müzakere olmaz.”
ABD’nin Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff’un Tahran yönetimine sunduğu 4 maddelik teklif var:
-Uranyum zenginleştirme faaliyetlerini durdur.-Balistik füze üretim kapasitesini düşür.-Ürettiğin nükleer maddeleri imha et.-Orta Doğu’daki silahlı vekil güçlerinden vazgeç.
“BARIŞÇIL NÜKLEER ENERJİ PEŞİNDEYİZ”
İranlı diplomatik kaynağa bu taleplere Tahran’ın yaklaşımını sordum, şu yanıtı verdi:
“Nükleer konusunda Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme Anlaşması’nın içeriğini yerine getirmeye hazırız. Burada İran’a özel madde mevcut değildir. Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu ve MPT’ye üyeyiz, bu kapsamda hem bazı haklarımız hem de taahhütlerimiz var. Biz barışçıl nükleer enerjisinin peşindeyiz, daha ne yapabiliriz ki?”
“İSRAİL’DE GÜÇLÜ SİLAHLAR VARKEN BİZ TESLİM Mİ EDECEĞİZ?”
Balistik füzeler konusunda ise “Bir ülke kendini savunacak silahlara sahip olma hakkına sahip değil midir? İsrail en ileri silahlara sahip olacak, İran savunma silahlarını teslim edecek. Bu mantıklı mı? Bu istek İslam ülkelerini zayıf düşürme amaçlıdır. Sonra sıra başkalarına gelecek. Bugün İran hedefte ama yarın başka ülkelerin sırası gelecek” mesajını verdi.
Vekil güçlerden vazgeçilmesi talebine ise yanıtı tepkiliydi:
“Direnen bazı gruplar için bu çok küçük düşürücü bir şey. Onlar işgalciye karşı direniyorlar. İran manevi destek olmuştur. Bu vekil anlamına gelmiyor. Bizim vekil gücümüz yok, Filistinlileri savunan örgütlerin bazılarını destekleyebiliriz. Filistin Kurtuluş Örgütü 40 yıl İsrail’e direndi. O da birinin vekili mi?”
“Bunlar İslam ülkelerine darbe için kullanılan terimlerdir, unvanlardır.” diye tepki gösterdi. Açıkçası konuştuğum İranlı diplomatik kaynağın yaklaşımından, ABD ile sorunları masada çözebileceklerine inanmadığını gözlemledim.
Çünkü İran’da aralık ayı sonunda başlayan protestoların arka planının da 4 amacı olduğunu düşünüyorlar:
1- Devlet kurumları ve binalarının felç edilmesi. 2- Halkın arasında kutuplaşma yaratılması. 3- Ölenlerin sayısını artırarak iç müdahaleye zemin hazırlanması. 4- 12 günlük savaşta elde edemedikleri hedefe ulaşmak amaçlandı.
“O nedenle İran bunu 12 günlük savaşın 13. günü olarak adlandırıyor” dedi diplomatik kaynak.
“İran müzakereden yanadır, savaşı tercih etmiyor ama hiçbir ülke milli egemenliğine el uzatılmasına izin vermez.” diye konuştu.
Ancak Ankara’da genel kanaat, ABD’nin istediğini almadan bırakmayacağı yönünde. Ya silahla ya anlaşma ile… Burada İran’a karşı koalisyonun genişlediği de belirtiliyor. AB’nin Devrim Muhafızlarını terör listesine alması bunun bir emaresi olarak okunuyor.
Bugün İran Dışişleri Bakanı ile hem Fidan hem de Cumhurbaşkanı görüşecek. Türkiye’nin girişimleri nasıl sonuçlanır; açıkçası bölge için de kritik önemde.
Bir şekilde tarafların doğrudan diyalog kurması sağlanabilecek mi? Trump–Pezeşkiyan–Erdoğan üçlü görüşmesi olur mu? Ankara’da kaynaklar, “Biz bunu isteriz ama olacak mı bilmiyoruz” yanıtını veriyor şu aşamada.
İNSANLIK YENİDEN AY YOLUNDA! Yarım asır sonra ilk: Artemis 2’de astronotları neler bekliyor? Mars hedefinin anahtarı…
Trump, FED Başkanı’nı topa tuttu! Faiz kararına sinirlenince hakaret ederek seslendi: Jerome ‘ÇOK GEÇ’ Powell..
Dünyadaki H2O problemleri: Bölge bölge yakından bakış
İran ile artan gerilim ortamında ABD, Orta Doğu’daki askeri varlığını artırıyor
SON DAKİKA HABERİ: İran’dan ‘hazırız’ mesajı: Parmaklarımız tetikte
ABD vizesi için başvuru yapacak olanlar DİKKAT! Yeni şart duyuruldu: Sanal medya kararı…