İzmir’de iki gence ölüm getiren özelleştirme

İzmir’de Elektrik Akımına Kapılma Faciası

İzmir’de elektrik akımına kapılan iki kişinin ölümüne ilişkin soruşturmada gözaltı kararı sayısı 34’e yükseldi.

Faciaya ilişkin bilirkişi ön raporunda, besleme devresine ait kablonun yağmur tahliye mazgalı altına sıkıştığını ve yalıtımının zarar gördüğünü, ölümlere bu bölümdeki faz toprak arızasının yol açtığını belirtildi.

Elektrik dağıtım şirketi GDZ Elektrik, İzmir Büyükşehir Belediyesi ve İZSU’yu suçlarken, belediye ise tam tersine şirketin sorumluluğuna dikkat çekti.

İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin Açıklaması

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay, yaptığı açıklamada kabloların üzerinde iki farklı noktada onarım yapıldığını ve GDZ Elektrik A.Ş.’ye ait elektrik hatlarının yapım tekniğine aykırı olarak zeminden 23 cm aşağıda döşendiğini söyledi.

Elektrik Mühendisleri Odası’nın Görüşü

Konuyla ilgili konuşan Elektrik Mühendisleri Odası Başkanı Mahir Ulutaş, genel olarak dağıtım şebekelerinin denetimsizliğinin bu facialara yol açtığını belirterek, “Teknik bilgi eksikliği, test ölçümlerinin yapılmamış olması ve en önemlisi başı bozukluğun yol açtığı bir facia” dedi.

Ulutaş, “Özelleştirmeyle birlikte kurumsal hafıza yok edildi” diyerek, “Bugün mühendisler asgari ücret seviyesinde maaş alıyor. Taşeronlaşma alabildiğine artmış durumda. Bunun sonuçlarını her yerde yaşıyoruz. Diyarbakır’da, Isparta’da, İzmir’de” ifadelerini kullandı.

Ulutaş, çözümün kamulaştırmadan geçtiğini ancak bunun da tartışılması ve doğru şekilde uygulanması gerektiğini vurguladı.

Uzmanların Dikkat Çektiği Noktalar

Uzmanların tümü, elektrik dağıtım şirketlerine ve özelleştirmeye dikkat çekiyor. GDZ Elektrik firması, İzmir ve Manisa’da 2013 yılından beri faaliyet gösteriyor.

Türkiye’de 21 elektrik dağıtım bölgesi var. Buralarda faaliyet gösteren firmalar arasında Cengiz, Kolin, Limak, EnerjiSa gibi isimler yer alıyor.

Özelleştirme sürecinin 2014’te tamamlanmasıyla, bu bölgelerde TEDAŞ yalnızca denetim görevi yürütüyor.

Faciadan Sorumlu Olan Şirketin Yönetimi

GDZ Elektrik’in yönetiminde Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın damadı Berat Albayrak’ın bakanlığı döneminde ETİ Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğü’ne getirilen Yaşar Elmas Bostancı da yer alıyor.

Bostancı, aynı zamanda AKP’li eski bakanlar Selma Aliye Kavaf ve Sema Ramazanoğlu’nun kardeşidir.

Elektrik Dağıtım Şirketlerinin Karları

Özelleştirme, faturalara da yansıyor. Yakın zamanda dağıtım şirketlerine aktarılan dağıtım bedeline yüzde 58,9 oranında zam yapıldı.

Faturanın yüzde 65,9’unu da dağıtım bedeli oluşturuyor. Devasa teşviklere rağmen, elektrik dağıtım şirketleri elektrik iletimini sağlayan TEİAŞ’a olan borçlarını bile ödemiyor.

Özelleştirme Tarihçesi

1970 – Türkiye Elektrik Kurumu kuruldu.
1993 – TEDAŞ faaliyet başladı.
2004 – Türkiye 21 dağıtım bölgesine ayrıldı.
2004 – TEDAŞ özelleştirme kapsamına alındı.
2013 – Tüm bölgelerin özelleştirilmesiyle TEDAŞ’ın hizmet görevi sona erdi.
2014 – Özelleştirmelerin tamamından 12 milyar dolar gelir elde edildi.